اخلاق حرفه ای

نوشته شده در وکالت و قضاوت

 

سرسخن

كن و مكنهایی كه وكیل دادگستری مكلف به رعایت آنها است در قانونوكالت ولایحه استقلال و آییننامههای مربوط به این قوانین آمده است . امادر جوار اینها قوانین نانوشتهای وجود دارند كه اهمیت آنها كمتر از قوانینمكتوب نیست .

 

نگارنده سیامین سال وكالت را پشت سرگذاشته و در عمر پنجاه و چندساله خود شغلی جز وكالت دعاوی نداشته و همواره كوشیده است ویژگیهای مثبت یك وكیل خوب را در خود ایجاد كند و اگر در این امرتوفیق نیافته باشد ، از بداقبالی است .

 

آنچه در صفحات بعد خواهد آمد مطالبی است كه نگارنده در وهله اول بهمنظور تذكار به خود نگاشته است . ضوابط انتظامی وكالت را در قوانین وآییننامههای مربوط میتوان خواند . آنچه در این وجیزه آمده چیزهاییاست كه در این متون رسمی یافت نمیشود .

 

بهمن كشاورز

۱ - احترام امامزاده با متولی است ( ضرب المثل فارسی )

تحریك موكل علیه همكار

یك ـ یكی از زشتترین و غیر قابل توجیهترین كارهائی كه در روابط حرفهای ممكن است از وكیل دادگستری سر بزند تحریك موكلخود علیه وكیل طرف مقابل است . متاسفانه مواردی از این گونه به كانون گزارش شده است . این اقدام ، صرفنظر از اینكه در حیطه روابط انسانی صرف و فارغ از جنبههای حرفهای نیز قابل سرزنش و توجیهناپذیر است ، در محدوده حرفه وكالت توالی فاسد فراوان میتواند داشته باشد .

اولا ـ چون نوعا محل این برخوردها دادگاهها و دادسراهاست ، حرمت وكیل و وكالت نزد قضات مخدوش میشود و وكیلیكه محرك چنین حركتی بوده مالا از این هتك حرمتبركنار نخواهد ماند .

ثانیا ـ اینكه عوام احساس كنند به وكیل دادگستری هم میتوان تعرض و توهین كرد ، به ضرر همه وكلا است منجمله كسیكه محرك چنین حركتی بوده .

ثالثا ـ اینكه موكل یك وكیل جرات چنین حركتی را به خودبدهد ، لاجرم به ضعف و عدم توانایی وكیلش تعبیر خواهدشد و این در تحلیل نهائی به صرفه و صلاح محرك ایناقدام نیست .

گذشته از همه اینها نفس وجود چنین برخوردهائی بین وكلایدادگستری ـ كه اگر برجستهترین افراد جامعه نباشند ، بنا براصل ، ازبرجستهترینها هستند ـ غیر قابل قبول و غیر قابل توجیه است .

حق این است كه وكلا در عین نهایت جدیت و سختگیری در دفاع ازحقوق موكل ، آنجا كه مساله روابط شخصی با همكاران مطرح میشود ، حداكثر احترام را برای همكاران خویش قائل شوند و حتی در اینمورد ـ علی الخصوص در دادگاهها و مراجع قضائی و انظار مردم ـ راهاغراق و غلو را بپیمایند . زیرا وكلا در كشور ما اقلیت كوچكی هستندكه به علت اهمیت شغل و ویژگیهای فردی خود معمولا محسود ومبغوض دیگران واقع میشوند . و به این ترتیب محل و مجالی برایتعارض آحاد این صنف با یكدیگر باقی نمیماند .

امیدواریم هرگز خبر دیگری در این خصوص دریافت نكنیم .

خصوصیات رفتاری و مشخصات ظاهری

سه ـ خصوصیات رفتاری و مشخصات ظاهری وكیل دادگستری باید بااهمیت حرفهاش متناسب باشد . بنابراین :

۱ ـ مراقب آراستگی ظاهر خود باشیم . منظم و مرتب بودن لباس ، رعایت هماهنگی رنگها در لباس پوشیدن ( در حد امكان ) ، تمیز بودن كفشها ، استفاده در حد معقول از عطر و مایعاتخوشبو كننده ( طبق سنت نبوی ، برای وكلایی كه منع شرعیندارند ) ، انتظاری است كه جامعه از وكیل دادگستری ـ بهعنوان نمونه برجسته قشر روشنفكر و دانشمند و تربیت شدهاجتماع ـ دارد .۲ ـ رعایت وقار و ابهت در رفتار و گفتار ، احتراز از شوخی وهزالی و حركات سبك و ناشایسته ، علی الخصوص در مراجعقضائی و محلهای رسمی ( همانند كانون وكلا ) وگردهمائیهای صنفی ، در خور یك وكیل دادگستری است . بدیهی است رعایت این موارد در كلیه اجتماعات ـ به لحاظآنكه وكیل دادگستری به سهولت الگو و نمونهای برای حركاتو سكنات دیگران قرار میگیرد ـ نیز از این جهت كه هر وكیلنماینده صنف خویش است ، مستحسن خواهد بود .

۳ ـ ضمن رعایت حداكثر ادب در قبال حكام دادگاهها و مسئولینقضائی از خضوع و خشوع بیمورد و فروتنی بیش از اندازه ـ كه ممكن است به چاپلوسی و مداهنه تعبیر شود ـ بایداحتراز كرد .

۴ ـ سخن گفتن وكیل باید در خور او باشد . عوامانه سخن گفتن والفاظ عامیانه به كار بردن به هیچ بهانهای از وكیل دادگستریپذیرفتنی نیست .

۵ ـ به یاد داشته باشیم كه دفتر وكیل اهمیت و قداستی چون دادگاهدارد . پس وكیل در برخورد با موكل و پذیرایی از او بایدنهایت دقت و ریزبینی را معمول دارد . بنابراین پذیرایی ازموكلین در حالی كه لباس نامناسب در بر و كفش دمپائی به پاداریم و یا مشغول صرف غذا هستیم ، درست نیست .

خلاصه اینكه باید همیشه به یاد داشته باشیم وقتی در جائی خود راوكیل دادگستری معرفی میكنیم آبرو و اعتبار یك صنف را ـ كهبنابراصل و بر مبنای وضعیت اكثریت آحاد خود ، صنفی محترم و معتبراست ـ در گرو وضع ظاهری و گفتار و كردار خود قرار میدهیم . پسباید بهوش باشیم كه ناخواسته به صنف خود جفا نكنیم .

حفظ حرمت همكاران

دو ـ اینكه دو وكیل در مقام دفاع از حقوق موكلین خود با یكدیگرتعارض علمی و فنی پیدا كنند ، امری قابل قبول و شاید ناگزیراست . اما اینكه این اختلاف علمی و فنی جنبه معارضه شخصی وبرخورد فردی پیدا كند ، بهیچ وجه پذیرفته نیست .

موكلین و پروندهها میآیند و میروند اما وكلای طرفین به عنوانآحاد جامعه وكالت و همكاران یكدیگر باقی میمانند .

پس لازم است :

۱ ـ وقتی موكلمان از وكیل قبلی خود گله و یا به او حمله میكند ، حق همكاری را بجا آوریم و حتی المقدور از همكار غایبماندفاع كنیم .

۲ ـ در مقام خطاب به دادگاه هرگز استفاده از عناوینی چون»همكار دانشمند« یا »همكار محترم« و امثال آن را برایتوصیف وكیل طرف دعوی ، ترك و فراموش نكنیم .

۳ ـ اگر در اظهارات و استدلالات همكارمان اشتباه و خطای بینو فاحشی دیدیم ، در عین رد آن و باز نمودن خطا و تمسك بهموضوع به نفع موكل خویش ، هرگز به مسخره كردن و طعنهزدن و به رخ كشیدن دست نیازیم . كه انسان محل خطا ونسیان است و خود نیز از اشتباه و لغزش مصون نیستیم .

۴ ـ هرگز اجازه ندهیم در حضور ما به همكارمان توهین شود . چهاز سوی موكل ما و چه از طرف مقام قضائی و چه از جانبافراد دیگر .

۵ ـ اگر از همكاران گلهای و نسبت به ایشان انتقادی و یا حتی ازایشان شكایتی داریم ، بدوا سعی در حل موضوع از طریقمذاكره مستقیم به عمل آوریم . در مرحله بعدی تلاش در حلقضیه به كمك همكاران پیشكسوت معمول داریم و مراجعه بهكانون یا مقامات قضائی و علنی كردن موضوع را به عنوان»آخر الدوا« در نظر بگیریم .

۶ ـ اجازه ندهیم عوام ( یا خواص ) با مستثنی كردن ما ( كه : بلانسبت شما یا همه مثل شما نیستند ) به همكاران ما ( هر چندروش و منش ایشان مورد پسند ما نباشد ) حمله یا توهینكنند . بدیهی است رعایت این امور به هیچ وجه با وجوببرخورد با افرادی كه عملشان آبروی جامعه وكالت را مهتوكمیكنند ، مانعه الجمع نیست .

حفظ حرمت حرفه

چهار ـ اگر قبول داریم كه قاضی و وكیل دو بار فرشته عدالت هستند ـ كه داریم . و اگر پذیرفتهایم كه اقدامات این دو مكمل یكدیگراست و هدف هر دو وصول به حقیقت و احقاق حق است ـ كهپذیرفتهایم .

و اگر معتقدیم كه هر دو اینها شان و مقامی بس والا دارند و هر یكدر موضع خود از موقعیت و اعتبار اجتماعی ویژه برخوردارند وهیچیك را بر دیگری رجحان و مزیتی نیست مگر از جهت تقوا و علمكه وسیله سنجش همه آحاد بشر با یكدیگر است و به این دو گروهشغلی منحصر نیست .

لاجرم باید بپذیریم كه یكی از زشتترین افعالی كه ممكن است ازیك وكیل سربزند این است كه در مقام دفاع ـ به جای پرداختن بهمسائل علمی و فنی شكلی و ماهوی ـ به مقایسه مقام قاضی با مقاموكیل بپردازد و با تخفیف و تخدیش »تاسیس وكالت« و تعظیم و تقویتمقام قضاوت برای جلب همراهی دادگاه و تضعیف موقعیت طرفدعوی ، تلاش كند .

این رویدادی است كه بنا به گفته یكی از همكاران محترم ـ در یكیاز دادگاهها واقع شده و حدوث آن ، همكار ما را بر آن داشته كه دفاع وبحث در ماهیت قضیه را رها كند و به رد و قدح این نحوه برخورد و اینطرز بیان بپردازد . جالب اینكه ریاست دادگاه نیز موارد اعلام شده را ـ كه كتبی و طی لایحه هم بوده€ ـ رد كرده و مخالفت خود را با ایندیدگاه و این روش كار اعلام نموده است . كه البته از قاضی فهیم و متقیو دانشمند جز این انتظاری نیست .

همكار و راوی ماجرا ، نام وكیلی را كه چنین برخوردی داشته ، فاشنكرده است . ( و حق همكاری نیز جز این نیست ـ حتی در موردهمكاری كه خود حقوق و حدود صنفی را رعایت نمیكند و چه بسا دردرون خویش احساس وابستگی به صنف را نداشته باشد ) . اما ما ذكراین مختصر را لازم دانستیم تا اگر ، خدای ناكرده ، كسان دیگری هم بااین ذهنیت و دیدگاه در بین ما هستند ، به خود آیند و بدانند كه جامعهوكالت ، همچون دریا است و ناخالصیها را از خود به دور میافكند .

سخن آخر این كه هیچ فرد یا جامعه یا ملتی با خوار و ذلیل كردنخود و سر در گریبان فرو بردن و خضوع و خشوع بی جا كردن ، بهعزت و بزرگی نرسیده است و هرگز هم نخواهد رسید .

بله ، وظیفه وكیل این است كه احترام دادگاه را ـ حتی به گونهایاغراقآمیز ـ حفظ كند اما این حالتی دو جانبه است : مضافا اینكه تكریمو بزرگ داشتن محكمه با ترذیل و تحقیر خود ( و بدتر از آن ـ حرفه وصنف خود ) ملازمه ندارد .

در خانه اگر كس است یك حرف بس است .

حفظ حرمت حق دفاع

پنج ـ قبول داریم كه همه مردم در دادگاهها حق دفاع دارند وپذیرفتهایم كه این حق عام و مطلق است . ( فراموش نكنیم كه اصل۳۵ قانون اساسی ، برخلاف برخی اصول دیگر ـ كه در آنها عدولاز موارد مندرج در اصل »به حكم قانون یا به موجب قانون

 

 

 

 

منبع:حقوق ايران

اضافه کردن نظر


کد امنیتی
تغییر کد امنیتی

آخرین ارسالهای کاربران

  • کنکاشی دراحکام ثانوی درتاریخ انقلاب اسلامی

    نوشته شده در مجموعه فقه در 1st Nov, 2014

    بنام خدا اگر بیاد داشته باشیددر ابتدای پیروزی انقلاب گروهی طرفدار حکومت اسلامی وگروهی دیگر با توجه به نیازهای روز هوادار جمهوری اسلامی بودند که سرانجام با رای قاطع مردم وتنفیذ امام راحل دومی برگزیده شد.پرسش ما اینستکه چه فرقی میان آندو نظام وجوددارد وآیا کدامیک درستتر است؟ پاسخ صریح اینستکه هردو درستند ومنطبق با اسلام عزیز وجمهوری اسلامی در طول حکومت اسلامی است وبا آن درتعارض نیست چرا؟ چون اصل در نظام خلقت حکومت خداوند است واگر معصومی در راس حکومت قرار گیرد همان حکومت اسلامی خواهد بود اما بدلیل شرایط اجتماعی وگذر زمان ممکن است نیاز به تغییراتی در عمل درنظام حکومتی بشود ولذا جمهوری اسلامی برگزیده شد .پس اینهم در چارچوب حکومت اسلامی است .بعبارت دیگر حکومت اسلامی از احکام اولیه است واگر در هرمکان زمینه آن فراهم شود بلافاصله تشکیل میشود وپس ازپیروزی انقلاب اسلامی امام راحل حاکم اسلامی بودند اما زمانیکه کار به مردم ارجاع شد اکثریت قاطع با نظام جمهوری اسلامی موافقت کردند وامام نیز آنرا تنفیذ نمودند پس جمهوری اسلامی که با رای مردم انتخاب شد حکم ثانوی ویا براساس مصلحت بود.پس حکومت اسلامی حکم اولیه وجمهوری اسلامی حکم ثانویه است .میبینید که باهم تغایری ندارند .برهمین منوال در مورد قانون اساسی نیز عمل شد چه درحکومت اسلامی قانون حاکم قران ویا رساله عملیه امام راحل بود اما با نظر نمایندگان مردم درخبرگان قانون اساسی تدوین شد وعملا جایگزین موارد یادشده شد بعبارت دیگر اجرای قوانین قران ویا رساله عملیه حکمی اولیه بود وتصویب قانون اساسی بجای آنها حکم ثانویه وملاحظه میفرمائید که ایندو در طول یکدیگرند نه درعرض وتغایر با هم ارزش حکم ثانوی کمتر از ارزش احکام اولیه نیست بلکه هردو بخشی ازاحکام دین اسلام است. ودر دوران امام راحل نمایندگان مجلس شورای اسلامی می توانستند با تصویب دوسوم آراء نمایندگان قوانینی غیر منطبق با احکام اولیه بگذرانند اما پس ازاصلاح قانون اساسی درسال68 این وظیفه برعهده مجمع تشخیص مصلحت قرار گرفت .در هرحال هنوز درجامعه کسا نی هستند که درحال وهوای حکومت اسلامی اند مانند برخی ازروحانیون بنام حوزه وتلاش میکنند تا از وقوع احکام ثانوی ومصلحتی ممانعت کنند کما اینکه در دوره قبلی مسوول قوه مجریه اهمیتی به مصوبات مجمع تشخیص نمیدادند.اما شرایط جامعه وحضور مردم وخواسته های بحق آنان راه را برای مصوبات مناسب با زمان باز نموده است. ادامه مطلب →

  • behabady
    بلاگ

    باسلام لطفا پرسش کننده محترم پرسش خودرا بنویسند

    نمایش پست →